Рефератты қалай жазу керек: құрылымы мен талаптары
Реферат — бұл бір тақырыпты бірнеше дереккөз бойынша қысқаша баяндау, көлемі 10–15 бет: титул парағы, мазмұны, кіріспе, негізгі бөліктің 2–3 бөлімі, қорытынды және әдебиеттер тізімі. Рефератта өз зерттеуіңіз талап етілмейді — бастыны іріктеу, байланысты баяндау және дұрыс рәсімдеу бағаланады. Төменде — элементтер бойынша құрылым және баға қойылатын талаптар.
Реферат құрылымы элементтер бойынша
Стандартты реферат алты бөліктен тұрады және 2–4 күн сабырлы жұмыста жазылады. Кіріспе (1–1,5 бет) тақырып таңдауын негіздеп, мақсат қояды — тақырыпты дереккөздер бойынша ашу. Негізгі бөлік 2–3 бөлімге бөлінеді: біріншісі әдетте теориялық (ұғымдар, мәселе тарихы), келесілері — тақырып аспектілері немесе тәсілдерді салыстыру. Қорытынды (1 бет) жаңа ақпаратсыз басты қағидаларды жинайды.
Дереккөздер — 5–8 кітап пен мақала іріктеп, 2–3 бөлімдік жоспар жасаңыз
Кіріспе — тақырып таңдауын негіздеп, оны ашу мақсатын қойыңыз
Бөлімдер — тақырыпты сілтемелерімен баяндаңыз, әрқайсысын шағын тұжырыммен аяқтаңыз
Қорытынды — басты қағидаларды жинаңыз, жаңа ақпарат қоспаңыз
Рәсімдеу — титул, мазмұн, әдебиеттер тізімі, көлемді тексеру
Бөлім тақырыптарын тақырыпты ашу қадамдары ретінде тұжырымдаңыз, сұрақ ретінде емес: «Ұғымы мен түрлері…», «Ерекшеліктері…», «Тәсілдерді салыстыру…». Жоспарды оқытушымен алдын ала келісіңіз — бұл баға тәуекелінің жартысын алып тастайды.
Рефераттың кіріспесі мен қорытындысы
Кіріспе үш сұраққа жауап береді: реферат не туралы, тақырып неге қызықты және ол қалай ашылады. Төрт абзацтық формула: тақырып өзектілігі (3–4 сөйлем), мақсат (дереккөздерді талдау негізінде тақырыпты ашу), міндеттер (бөлімдер санына қарай), құрылымның қысқаша сипаттамасы. Курстық жұмыстағыдай объект, пән мен әдістер мұнда әдетте талап етілмейді — күрделендірмеңіз.
Қорытынды кіріспені айнадай көрсетеді: қанша міндет қойсаңыз — сонша қағида түйіндейсіз. Жаңа фактілер мен дәйексөздер енгізбеңіз: жаңаның бәрі негізгі бөлікте айтылуы керек еді.
Тақырып бар, бірақ байланысты мәтін шықпай тұрса, — kursach24.ru сіздің жоспарыңыз бойынша дайын реферат жинайды: оны оқытушы талаптарымен құрылымын салыстырып, қаңқа ретінде қолдану ыңғайлы.
Рәсімдеу және әдебиеттер тізімі
Рефератты рәсімдеу курстықты жеңіл түрде қайталайды: Times New Roman 14 қарпі, бір жарым жол аралығы, әдістемелік бойынша жиектер, кіріспеден басталатын нөмірлеу, тік жақшадағы немесе сілтемедегі дереккөз сілтемелері. Әдебиеттер тізімі — 5–8 дереккөз: оқулықтар, мақалалар, қажет болса нормативтік актілер. 5–7 жылдан ескі дереккөздерді жаңаларымен араластырыңыз: оқытушы даталарға қарайды.
Өңдеусіз, сілтемесіз жүктелген мәтін | 85
Бүкіл рефератқа бір дереккөз | 70
Тұжырымның орнына жаңа фактілері бар қорытынды | 60
Әдебиеттер тізімі бар, мәтінде сілтеме жоқ | 55
Талап етілген 10–15-тің орнына 5 бет көлем | 50
Байланысты тексеріңіз: абзацтардың тек бірінші сөйлемдерін оқыңыз — бүкіл тақырыптың қысқаша мазмұны шығуы керек. Логика үзілсе, көшулер қосыңыз: «осылайша», «айырмашылығы», «демек».
Тапсырар алдындағы тексеру тізімі
Көлемі 10–15 бет, құрылымы: кіріспе, 2–3 бөлім, қорытынды, әдебиеттер тізімі
Кіріспеде өзектілік, мақсат және бөлімдер санына қарай міндеттер бар
Мәтінде тізімдегі барлық дереккөзге сілтеме бар, сілтемесіз тұтас беттер жоқ
Қорытынды жаңа фактілерсіз қорытындылайды
Әдістемелік бойынша рәсімдеу: титул, мазмұн, нөмірлеу, жиектер
5–8 дереккөзден тізім, жаңа жарияланымдар бар
Реферат неше бет болуы керек? ||| Әдетте 10–15 бет. Нақты норманы оқытушы тапсырмасынан қараңыз: баяндамаларға кейде 7–10, қорытындыларға 20 бетке дейін сұрайды.
Рефератта өз зерттеуі керек пе? ||| Жоқ: реферат — тақырыпты дереккөздер бойынша баяндау. Бастыны іріктеу, байланыс және рәсімдеу бағаланады, жаңалық емес.
Рефератқа неше дереккөз керек? ||| Кемінде 5–8. Бір оқулыққа сүйену — төмен бағаның ең жиі себебі: бірнеше дереккөзді салыстырғаныңызды көрсетіңіз.
Рефератты бір оқулық бойынша жазуға бола ма? ||| Болмайды: жақсы оқулықтың өзі бір көзқарас береді. Бір-екі мақала қосыңыз — бұл әдебиеттер тізімінен бірден көрініп, бағаны көтереді.